Vergi Kanunları ile Bazı Kanunlarda ve 631 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun teklifinde, bir diğer adıyla “torba yasa” da yapılması öngörülen vergisel düzenlemeler nelerdir?
- Mesken Kira Geliri İstisnasının Daraltılması
Taslak Kanun’un 1.maddesi ile Gelir Vergisi Kanunu’nun 21. maddesinde yer alan “Binaların” ibaresinin “Kanunla kurulan sosyal güvenlik kurumlarından emekli, maluliyet, dul ve yetim aylığı alanların Türkiye sınırları içerisinde sahibi oldukları binaların” şeklinde değiştirilmesi öngörülmüştür. Yapılacak düzenleme ile mesken kira gelirlerine uygulanan istisna büyük ölçüde daraltılmaktadır. Yalnızca sosyal güvenlik kurumlarından emekli, maluliyet, dul ve yetim aylığı alanların Türkiye sınırları içinde sahip oldukları meskenlerden elde ettikleri kira gelirleri için istisna uygulanacaktır.
- Kiraya Verilen Konutlar Dolayısıyla Yapılan Ve Bunlara Sarf Olunan Borçların Faizlerinin Gayrisafi Hasılattan İndiriminin Kaldırılması
Taslak Kanun’un 2.maddesi ile 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 74 üncü maddesinin birinci fıkrasının (4) numaralı bendinde yer alan “Kiraya verilen mal ve haklar” ibaresinin “Konutlar hariç olmak üzere kiraya verilen mal ve haklar” şeklinde değiştirilmesi öngörülmektedir. Yapılan düzenleme ile konut olarak kiraya verilen gayrimenkuller dolayısıyla yapılan ve bunlara sarf olunan borçların faizlerinin gayri safi hasılattan indiriminin kaldırılması planlanmaktadır.
- Dördüncü Geçici Vergi Döneminin Yeniden Uygulanması
Taslak Kanun’un 3.maddesi ile 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun mükerrer 120. maddesinin birinci fıkrasında yer alan “ilk dokuz ayı için belirlenen” ibaresinin madde metninden çıkarılması öngörülmüştür. Yapılacak düzenlemeyle dördüncü geçici vergi dönemi tekrar sisteme dahil edilmektedir. Buna göre geçici vergi mükellefiyeti bulunan mükelleflerin kazançları üçer aylık (3, 6, 9 ve 12 ay) dönemler itibariyle tespit edilecek ve yılın son çeyreğine ait geçici vergi beyannamesi verilecektir.
Düzenlemenin 2025 yılı gelir ve kazançlarına uygulanmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girmesi planlanmaktadır.
- Fon Katılma Paylarından Elde Edilen Gelirlere İlişkin Gelir Vergisi İstisnasının Daraltılması
Taslak Kanun’un 4.maddesi ile 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun 67.maddesinde de düzenlemeye gidilmektedir. Bilindiği üzere, sürekli olarak portföyünün en az %51'i Borsa İstanbul’da işlem gören hisse senetlerinden oluşan yatırım fonlarının bir yıldan fazla süreyle elde tutulan katılma paylarının elden çıkarılmasında elde edilen kazançlar gelir verisi istisnası kapsamındadır. Yapılması planlanan değişiklikle sürekli olarak portföyünün en az %51'i Borsa İstanbul’da işlem gören hisse senetlerinden oluşan fonlardan; katılma payları sadece nitelikli yatırımcılara satılabilen, Türkiye Elektronik Fon Alım Satım Platformu (TEFAS)’nda işlem görmeyen ve fon portföyüne alınacak varlık ve işlemlere ilişkin herhangi bir oransal sınırlamaya tabi olmayanlar için bir yıllık elde tutma süresine bağlı tevkifat istisnası uygulanmayacaktır.
- İktisadi İşletme Oluşmuş Sayılmayacak Bazı Kazançlar İçin Uygulama Süresinin Uzatılması
Kurumlar Vergisi Kanunu’ nun geçici 2. maddesinde yer alan ; dernek veya vakıflarca elde edilen kesinti suretiyle vergilendirilmiş kira gelirleri ile menkul kıymet ve faiz gelirleri, Millî Eğitim Bakanlığına bağlı okullardaki atölye ve uygulama birimleri ile çıraklık ve halk eğitim merkezlerindeki uygulama birimlerine bağlı döner sermaye işletmelerinin gelirleri nedeniyle 31.12.2025 tarihine kadar iktisadi işletme oluşmuş sayılmamaktadır. Söz konusu düzenlemenin süresinin 31/12/2035 tarihine kadar uzatılması amaçlanmaktadır.
- Yatırım İzleme Ve Koordinasyon Başkanlıklarının Adlarına Kayıt Ve Tescilli Taşıtlarda MTV İstisnası
Kanun Taslağı’nın 5.maddesinde yapılması öngörülen düzenleme ile büyükşehir olan illerde il özel idareleri yerine kurulan yatırım izleme ve koordinasyon başkanlıklarının, il özel idarelerinde olduğu gibi adlarına kayıt ve tescilli taşıtların motorlu taşıtlar vergisinden istisna tutulması sağlanmaktadır.
- Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlıklarının Taşınmaz Edinimlerinde ve Satışlarında Tapu Harcı İstisnası
Kanun Taslağı’nın 6.maddesinde yapılması öngörülen düzenleme ile yatırım izleme ve koordinasyon başkanlıklarının, il özel idarelerinde olduğu gibi taşınmaz edinimlerinde ve satışlarında tapu harçlarından istisna tutulması sağlanmaktadır.
- Araç Teslimlerinde Nispi Harç Uygulaması
Kanun Taslağı’nın 8.maddesinde yapılması öngörülen düzenleme ile 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu kapsamında noterde yapılan sıfır araçların ilk tescili işlemlerinden ve tescil edilmiş araçların (ikinci el araçların) satış ve devrine ilişkin işlemlerden, satış ve devir bedeli üzerinden, belirlenen asgari maktu harçtan az olmamak üzere nispi noter harcı alınması amaçlanmaktadır. Buna göre; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu kapsamında araçların ilk tescil işlemleri ile tescil edilmiş araçların satış ve devirlerinde, 1.000 TL’den az olmamak üzere satış ve devir bedeli üzerinden Binde 2 oranında harç alınması planlanmaktadır.
- Yatırım İzleme Ve Koordinasyon Başkanlıklarının Mülkiyetindeki Taşınmazların Satışı Suretiyle Gerçekleşen Devir Ve Teslimlerin KDV’den İstisna Tutulması
Kanun Taslağı’nın 13.maddesinde yapılması öngörülen düzenleme ile yatırım izleme ve koordinasyon başkanlıklarının mülkiyetindeki taşınmazların satışı suretiyle gerçekleşen devir ve teslimlerin KDV'den istisna tutulması amaçlanmaktadır.
- Tescil Edilmiş İkinci El Araçların Satış Ve Devir İşlemlerine İlişkin Harç İstisnasının Kaldırılması
Kanun Taslağı’nın 12.maddesinde yapılması öngörülen düzenleme ile noterler tarafından gerçekleştirilen tescil edilmiş araçların (ikinci el araçların) satış ve devir işlemlerine ilişkin harç istisnasının kaldırılması planlanmaktadır.
- Tapuda Düşük Beyana İlişkin Vergi Ziyaı Cezasının Artırılması
Kanun Taslağı’nın 7.maddesi ile Harçlar Kanunu’nun 63. maddesinin dördüncü fıkrasında yer alan “% 25 nispetinde” ibaresinin “bir kat” şeklinde değiştirilmesi öngörülmektedir. Gayrimenkullerin devir ve iktisaplarında; emlak vergisi değerinden az olmamak üzere mükelleflerce beyan edilen alım satım bedeli üzerinden tapu harcı hesaplanmaktadır. Beyan edilen alım satım bedelinin gerçek durumu yansıtmadığının tespiti halinde, aradaki farka ilişkin tapu harcı %25 nispetinde vergi ziyaı cezasıyla birlikte alınmakta iken bu cezanın bir kat olarak alınması planlanmaktadır.
UEFA organizasyonlarına ilişkin KDV istisnası
Kanun Taslağı’nın 14.maddesi ile 3065 Sayılı KDV Kanunu’na geçici madde eklenmesi öngörülmüştür.
Eklenen geçici madde 46 ile 2026 UEFA Avrupa Ligi Finali, 2027 UEFA Konferans Ligi Finali müsabakaları ile 2032 UEFA Avrupa Futbol Şampiyonası organizasyonuna ilişkin olmak üzere UEFA, katılımcı takımlar, organizasyonda görevli tüzel kişilerden iş yeri, kanuni ve iş merkezi Türkiye’de bulunmayanlara, bu müsabakalar ve organizasyon dolayısıyla yapılacak mal teslimleri ve hizmet ifaları ile bunların bu müsabakalar ve organizasyon dolayısıyla yapacakları mal teslimleri ve hizmet ifaları katma değer vergisinden müstesna tutulacaktır.
UEFA organizasyonlarına ilişkin gelir ve kurumlar vergisi muafiyeti
Kanun Taslağı’nın 27.maddesi ile 5520 Sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu’na geçici madde eklenmesi öngörülmüştür.
Eklenen geçici madde 18 ile 2026 UEFA Avrupa Ligi Finali ve 2027 UEFA Konferans Ligi Finali müsabakalarının Türkiye'de oynanması ile 2032 UEFA Avrupa Futbol Şampiyonasının Türkiye'de düzenlenmesine ilişkin olarak Türkiye'de elde ettikleri kazanç ve iratlan dolayısıyla Avrupa Futbol Federasyonları Birliği (UEFA) ile işyeri, kanuni ve iş merkezi Türkiye'de bulunmayan katılımcı takımlar ve organizasyonda görevli tüzel kişilerin gelir ve kurumlar vergisinden muaf olması sağlanacaktır.
Çeklerde Erken İbrazın Geçersiz Sayılmasına İlişkin Düzenlemenin Uzatılması
Kanun Taslağı’nın 28. maddesiyle Çek Kanunu’nun geçici 3. maddesinde yer alan; üzerinde yazılı düzenleme tarihinden önce çekin ödenmek için muhatap bankaya ibrazının geçersiz sayılmasına ilişkin düzenlemenin yürürlük süresinin 31/12/2025 tarihinden 31/12/2028’e uzatılması planlanmaktadır.